ΙΣΤΟΡΙΑ Β' ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ

ΜΕΡΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ, ΕΝΟΤΗΤΑ 1

Οι εξελίξεις στην οικονομία και την κοινωνία. [σ. 48-49]


external image J13-copy.jpg
Μολυβδόβουλλο Θεόδωρου Μονομάχου, μαγίστρου (3ο τέταρτο 11ου αι.)

Σημαντικές ημερομηνίες

867-1057 Μακεδονική δυναστεία
911 Επαρχικόν Βιβλίον Λέοντος ΣΤ' Σοφού

Λεξιλόγιο

ακτήμων: που δεν έχει κτηματική περιουσία
άμβαρ; άμβρα, ambergris κεχριμπάρι
απόγειο: αποκορύφωμα
αστυκώμη: αστικο κέντρο με ημιαγροτικό χαρακτήρα
βαρζί: κόκκινη βαφή
διάσπαρτος: διασκορπισμένος σε πολλά μέρη
εκχρηματισμένη οικονομία: οικονομία όπου το χρήμα είναι μέσον οικονομικών συναλλαγών
επιγαμία: σύναψη συγγένειας μέσω γάμου
ευάλωτος: που εύκολα προσβάλλεται από μία νόσο
Ευχάιτα:βυζαντινή πόλη στον Εύξεινο Πόντο, στη θέση του σημερινού Avkat
ζιγγίβερι: πιπερόριζα, τζίντζερ
caper, ζυγαίαν (capparis spinosa)
Κιργιζία: κράτος της κεντρικής Ασίας
κληροδοσία: παροχή σε κάποιον περιουσίας χωρίς να είναι κληρονόμος
λάκα: βερνίκι για την προφύλαξη του ξύλου
λαζούρι:. χρώμα μαβί, φυτικό από την Ινδία,
μυρεψικά: καρυκεύματα, αρώματα, βαφικά
μυρεψός: έμπορος μυρεψικών
ναρδόσταχυ: νάρδο, λεβάντα
ναύκληρος: λοστρόμος, επικεφαλής του προσωπικού του καταστρώματος ενός εμπορικού πλοίου
ξυλαλόη: το βότανο Aquilaria agallocha
πρόνοια: θεσμός πρόσκαιρης παραχώρησης κρατικών δικαιωμάτων σε ιδιώτες [11ος αιώνας]
πάροικος: ελεύθερος ενοικιαστής γεωργικής έκτασης
στυλοβάτης: αυτός που στηρίζει μια προσπάθεια
συντεχνία: κλειστή μεσαιωνική επαγγελματική ένωση
σύστημα: επαγγελματικό σωματείο
υποστατικό: αυτόνομη γεωργική μονάδα
Χαλιφάτο: κράτος που περιλαμβάνει όλους τους Μουσουλμάνους
χλιδή: υπερβολική άνεση και πλούτος
χρυσόξυλο (ρους ο κότινος - Cotinus coggygria)

Ερωτήσεις

1. Ποιες εχθρικές εισβολές κατέστρεψαν τους γαιοκτήμονες-αριστοκράτες του 7ου αιώνα;
2. Ποιους αιώνες βασίλεψαν οι αυτοκράτορες της μακεδονικής δυναστείας;
3. Ποιοι ήταν οι "δυνατοί";
4. Εξηγήστε τι σημαίνουν: αστυκώμη, δήμος, πάροικος, σύστημα
5. Με ποιους λαούς συναλλάσσονταν οι βυζαντινοί έμποροι;

Τεστ ερωτήσεων σωστό - λάθος

3.2.1


Χρήσιμες ιστοσελίδες

Byzantium Noblility [Names]
Η οικονομική ζωή της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας
Byzantine names and surnames
Επίθετα Βυζαντινών
Βυζαντινά μολυβδόβουλα
Ο Πόντος κατά τη βυζαντινή περίοδο
σφραγίδα 9ου-10ου αιώνα
Seals & Related Constantine. Imperial Protospatharios and Archon of the Curia(?) in [...], circa 9th-10th centuries. PB Seal (22mm, 9.30 g, 12h). KЄ BOIӨI TO CO ΔONΛ’, patriarchal cross set on three steps; floral sprig to left and right / + KONC/TANTINO/C B’ A’ CПAӨ’/C APXO KP/HPOVC...
Ορολογία βυζαντινής ιστορίας

Βιβλιογραφία

Δημητρούκας, Ι. (2007). Συντεχνίες στην Κωνσταντινούπολη. Εγκυκλοπαίδεια Μείζονος Ελληνισμού
__http://constantinople.ehw.gr/forms/fLemmaBodyExtended.aspx?lemmaID=10835__
Κόλιας, Τ. & Χρόνη, Μ. (2010). Το Επαρχικόν Βιβλίον Λέοντος ΣΤ´ Σοφού. Αθήνα: Κανάκης
Freshfield, E. H. (1938). Roman Law in the Later Roman Empire. Byzantine Guilds, Ordinances of Leo VI.
__http://brittlebooks.library.illinois.edu/brittlebooks_closed/Books2009-03/0001romlaw/0001romlaw.pdf__
Tekin, O. (1998). Byzantine coins from Yomuk Tepe including a lead seal of Michael Protospatharios
published in Anatolia Antiqua VI (1998), pp. 273-278.
__http://istanbul.academia.edu/OguzTekin/Papers/831326/Byzantine_Coins_from_Yumuktepe_including_a_Byzantine_lead_seal__